Roskosmos o rozwoju rakiet Amur i Sojuz-5. Narada konstruktorów i planowanie w terenie

9 lipca 2021, 21:14
4527301117
Koncepcja graficzna systemu nośnego Sojuz-5. Ilustracja: Roskosmos [roscosmos.ru]

Wraz z końcem czerwca br. państwowa korporacja przemysłowa Roskosmos doniosła o pewnych postępach w przygotowaniach do wprowadzenia na rosyjski użytek nowej generacji rakiet kosmicznych. Podjęte działania - na razie o charakterze głównie konsultacyjno-ewaluacyjnym i koncepcyjnym - dotyczyć mają zarówno projektu systemu wielokrotnego użytku Amur (Амур-СПГ), jak i planów budowy cięższej rakiety Sojuz-5 (kojarzonej również z nazwą Irtysz), mającej dać początek systemowi bardzo dużego udźwigu - Jenisej.

"Komisja ewaluacyjna rozpoczęła prace w rejonie kosmodromu Wostocznyj w celu ustalenia lokalizacji kompleksu startowego dla rakiety nośnej wielokrotnego użytku Amur” - wskazał za pośrednictwem mediów społecznościowych Dmitrij Rogozin, kierujący rosyjskim państwowym przedsiębiorstwem Roskosmos, pełniącym rolę tamtejszej agencji kosmicznej. Szersza informacja na ten temat pojawiła się mniej więcej w podobnym czasie również na oficjalnych kanałach samego przedsiębiorstwa.

Jak wskazano, komisyjne działania na kosmodromie Wostocznyj przeprowadzono pod kierownictwem Aleksandra Łopatina, zastępcy dyrektora generalnego ds. inżynierii rakietowej i operacji Roskosmos. Zadeklarowanym zadaniem było sprawdzenie terenu i wykonanie pomiarów pod przyszłą zabudowę umożliwiającą w dalszej przyszłości starty rakiet kosmicznych nowej generacji. Za nimi mają iść dalsze przygotowania geodezyjne i planistyczne.

W czynnościach na terenie przylegającym do kosmodromu Wostocznyj wzięła udział grupa specjalistów reprezentujących przedstawicieli przemysłu rakietowego i kosmicznego oraz powiązanych przedsiębiorstw. Wskazano proponowane miejsca pod budowę infrastruktury naziemnej, platform startowych i technicznych oraz wyznaczono najbardziej dogodne miejsca pod rozbudowę w powiązaniu z istniejącymi obiektami i liniami komunikacyjnymi. Opracowane przez komisję rekomendacje mają teraz zostać wykorzystane do opracowania planu zabudowy.

image
Prace rozpoczęte przez CSKB-Progress w Samarze nad produkcją systemu nośnego Sojuz-5 - proces scalania zbiornika. Fot. Roskosmos [roscosmos.ru]

Osobnym wątkiem podjętym ostatnio przez Roskosmos w temacie rozwoju nowych systemów nośnych była sytuacja w programie ciężkiej rakiety kosmicznej Sojuz-5 (przedstawianej do niedawna także jako Irtysz - prekursor systemu Jenisej). W tym kontekście podano informację o spotkaniu konstruktorów i projektantów oddelegowanych przez szereg głównych firm i biur przemysłowych podlegających bezpośrednio państwowej korporacji pod kierownictwem Rogozina. Chodzi o spotkanie Rady Głównych Projektantów z 28 czerwca br., do którego doszło w zakładach CSKB-Progress w Samarze. Rozważano na nim kwestie dotyczące uzgodnienia wykonalnej wersji projektu rakiety kosmicznej Sojuz-5.

Uczestnikami rady byli przedstawiciele spółki RKK Energia im. S.P. Koroliowa, ośrodka im. S.A. Ławoczkina, NPO Energomasz oraz jeszcze kilku innych przedsiębiorstw i instytutów przemysłu rakietowego i kosmicznego. Zadeklarowanym głównym celem posiedzenia Rady było rozstrzygnięcie kwestii organizacyjnych związanych z przygotowaniem i dostarczeniem projektu rakiety kosmicznej Sojuz-5 do klienta państwowego – Roskosmos.

Rozpoczęły się prace nad rakietą. Napięte terminy zakończenia wstępnego etapu projektowania systemu rakiety kosmicznej Sojuz-5 nie powinny wpłynąć na czas jej dostarczenia do operatora i rozpoczęcie testów w locie.

Dmitrij Baranow, dyrektor generalny CSKB-Progress

Pierwsze doniesienia o zamiarach budowy Sojuza-5 pochodzą jeszcze z 2016 roku. Początkowo system miał zapełnić lukę po lżejszych wersjach rakiet Proton oraz tych z rodziny Zenit (powstających głównie na Ukrainie), których użytkowania nagle zaprzestano z powodów politycznych. Wówczas Sojuza-5 opisywano jako konstrukcję z założenia dwusegmentową (w wersji podstawowej), konstruowaną na bazie wielu dotychczas użytkowanych rozwiązań technicznych i infrastruktury startowej. Zakładane było przy tym użycie nafty lotniczej jako materiału pędnego (na silnikach RD-171MV, bazujących na jednostkach napędowych RD-171M z rakiet Zenit).

W dalszej perspektywie określono, że Sojuz-5 będzie mógł być bazą modułową do konstruowania systemów dużego i superdużego udźwigu. W ten sposób zadeklarowano m.in. możliwość dołączania trzeciego segmentu Blok DM-03, a także wykorzystania większej liczby segmentów głównych w roli rakiet bocznych. Założenia te przyjęto jako punkt wyjścia do wyodrębnienia projektu superciężkiego systemu nośnego Jenisej.

image
Koncepcja graficzna systemu nośnego Sojuz-5. Ilustracja: Roskosmos [roscosmos.ru]

W 2020 roku do projektu Sojuz-5 wprowadzono nowe komponenty: dwa rodzaje pokryw czołowych ładunku - o średnicy 5,2 i 4,11 m, górny stopień Fregat-SBU oraz kilka pomniejszych układów wyposażenia. Po spotkaniu sporządzono raporty mające odzwierciedlać bieżący stan prac nad rozwojem nowych części składowych systemu nośnego.

Co się tyczy natomiast projektu rakiety Amur, jej koncepcja jest nadal dość wczesna, przy jednocześnie szerzej zakrojonych założeniach. Pierwsze oficjalne zapowiedzi tego systemu pochodzą z października 2020 - Roskosmos przedstawił wówczas zamysł stworzenia własnej rakiety kosmicznej wielokrotnego użytku, mocno przypominającą zresztą amerykańskiego Falcona 9. Co w tym przypadku ważne, Amur ma być pierwszą rosyjską rakietą spalającą metan jako składnik materiału pędnego.

Koncepcję systemu zadeklarowano jako plan zastąpienia aktualnie użytkowanych rakiet Sojuz-2. Udźwig Amura ma być wystarczający do wyniesienia ok. 10,5 t ładunku na niską orbitę okołoziemską (LEO), przy cenie nie wyższej niż 22 miliony USD. W konfiguracji wielokrotnego użytku odzyskiwaniu podlegałby segment główny rakiety.

Więcej informacji o projekcie Amur ujawniono w maju 2021 roku. Podano m.in, że wersja jednorazowego użytku będzie mogła wynieść nieco więcej, bo 13,6 tony na LEO. Wskazano też, że w procesie produkcji osłon aerodynamicznych oraz zbiorników na materiał pędny zastosowane będą materiały na bazie włókien węglowych.

Podtrzymywane aktualnie zapowiedzi ukończenia pierwszych systemów Amur oraz Sojuz-5 dotyczą terminów nie wcześniejszych niż 2026 rok.

Space24
Space24
KomentarzeLiczba komentarzy: 105
Niuniu
sobota, 10 lipca 2021, 14:48

yaro i koledzy - to nie Świat uciekł Rosji w eksploracji kosmosu. To Chiny uciekły Światu. Rosji, USA i Europie. Na badania Kosmosu potrzeba wizji i kasy. Amerykanie ogłosili program kosmiczny i co się z nim dzieje? Europa od dawna nic nowego nie robi. Starty leciwej Arianny są coraz mniej udane a koszty coraz wyższe. Międzynarodowa Stacja Kosmiczna dożywa swych dni i nawet nie ma pomysłu co dalej. Ponad sto miliardów dolarów wyżucono w błoto. Za to Chiny właśnie rozpoczynają budowę własnej narodowej stacji kosmicznej a później księżycowej. W międzyczasie z powodzeniem wysyłają sondy na Marsa. Rosjanie przynajmniej jakoś próbują wsiąść do tego pociągu z chińską lokomotywą.

Davien
sobota, 10 lipca 2021, 20:13

NIuniu, Chinom to jeszcze sporo do Amerykanów czy Europy brakuje, bo Rosja juz się tu zupełnei nie liczy. USA ma od dawna rakiety wielokrotnego uzytku czyli cos co w Chinach czy Rosji jest dopiero w fazie papierowych rysunków. ISS zastapi nowa stacja naorbicie księzyca, wiec daruj sobie ten płacz.

Jak nie wiesz to nie pisz.
sobota, 10 lipca 2021, 17:16

Taa... Iss zastąpi nowa stacja kosmiczna DSG na orbicie księżyca. Budowa esa, nasa i jaxa. Europa arianne 6 nowy moduł powrotny i moduł serwisowy do statku gwiezdnego orion. Nasa x37b nowa rakieta kosmiczna, statek orion i do tego cała gałąź prywatna z falconami i star ship, kapsuły dragon, cyngys itp... do tego inne firmy prywatne i ich loty suborbitalne. Nie masz Panie Niuniu pojęcia o czy piszesz... ignorancja się szerzy z twojego postu. Chwalisz kogoś kto nic z tych rzeczy nie ma.

plw
sobota, 10 lipca 2021, 23:04

*, kto nie ma żadnej z tych rzeczy.

Jj
niedziela, 11 lipca 2021, 01:20

Rosja

AB
sobota, 10 lipca 2021, 17:03

To raczej Chiny i reszta próbują dogonić pociąg, którym sobie jedzie Musk. No, ale Chiny przynajmniej gonią, bo jak pokazuje powyższy artykuł, Rosja jest jak najbardziej dosłownie w lesie.

Grom
sobota, 10 lipca 2021, 16:44

Jak nie wiesz co dzieje się w programie Artemis to możesz śmiało pooglądać zajmojacych sie tematem youtuberów. Wyjaśnia ci wszystko bardzo przystępnie . Chiny wysłały łazik na księżyc i drugi na Marsa i niby już odskoczyły? Dołączyły do czołówki ale nie uciekli dla USA . USA jeszcze długo będą liderem. A międzynarodowa stacja kosmiczna jest sukcesem. Przeprowadzono tam masę eksperymentów . Przetestowano masę technologi. I wiadomo co dalej ze stacją bo Rosjanie szykują się do wysłania na iss kolejny moduł mimo że tu opowiadacie brednie że chcą się odłączać. Oni tak jak wy tylko jęczą ale bez iss nie mają szans na budowę własnej stacji. USA wysłało ja Marsa bardziej zaawansowane łaziki wysłali sondy po za układ słoneczny i też planują budowę stacji narodowej oraz bazy na księżycu. Coś tam wiesz o temacie ale że nie lubisz usa to oszukujesz na temat ich programów kosmicznych a lubisz Chiny to do niebios wychwalasz ich mimo że nie osiągnęli nic co już by osiągnęli w USA w dziedzinie eksploracji kosmosu . Od obserwacji głębokiej przestrzeni kosmicznej teleskopami na orbicie ziemi po sondy do innych planet bo mars to nie jedyna planeta lub ciało niebieskie gdzie Amerykanie wysyłają swoje sondy na orbitę lub na powieszchnie

easyrider
sobota, 10 lipca 2021, 16:04

Europa jest skoncentrowana na podświetlaniu stadionów w kolorach tęczy i biadoleniu, że Chiny rozwijają swój program kosmiczny oraz rozbudowują potencjał nuklearny.

więcej czytaj
poniedziałek, 12 lipca 2021, 13:58

Europa posadziła swój lądownik na Tytanie - księżycu Saturna parę dekad temu. Niedawno sonda Esa zakończyła misję Rosetta która polegała na orbitowaniu wokół KOMETY w trakcie jej przelotu wokół słońca, oraz wysłanie lądowanika. Komunistyczne Chiny dopiero na Marsie.

viper
niedziela, 11 lipca 2021, 14:42

Merytorycznie nie wiesz o czym piszesz, skoro nie dostrzegasz osiągnięć europejskich, więc co wynika z twojego postu oprócz obsesji seksualnej?

Jagoda
sobota, 10 lipca 2021, 13:04

Coś mi to przypomina ? Już wiem fazy analityczno-konsultacyjno-ewaluacyjno-koncepcyjne prowadzone w IU naszego MON !!!

Pw1
sobota, 10 lipca 2021, 13:00

ROSJA DLUGO SIE NIE PODNIESIE- Angara ledwo lata. - dorobek 33 lat od ostatniego lotu Energii. zreszta Nasa tez nie poleci na Ksiezyc przed 2030- - 10 lat od ostatniego lotu STS nie wystarczylo na 1 lot SLS

AB
sobota, 10 lipca 2021, 17:09

Bez przesady. Pierwszy SLS jest już integrowany, w produkcji są dwa kolejne. Obecnie trwa polityczna ****burza o lądownik, bo NASA śmiała wybrać najlepszą i najtańszą, propozycje Muska, co się bardzo niepodobna Bezosowi i innym będącym lata świetlne w tyle dinozaurom z National Team. Pewnie się skończy na tym, że będą budować dwa lądowniki.

złośliwy
sobota, 10 lipca 2021, 22:43

Kto bogatemu zabroni?Jeden na jasną stronę księżyca, drugi na ciemną. Miejsca wystarczy.Tylko trzeba dolecieć. I wrócić.

Davien
wtorek, 13 lipca 2021, 13:23

Widzisz Stany juz na Księzycu były i wróciły i to wielokrotnie a jedyne co rosja potrafiłą to wysadzić sobie rakiete podczas startu.

Davien
niedziela, 11 lipca 2021, 16:12

No zobacz, USA doleciało i wróciło i to nie raz a Rosja z LEO wydostac się nei może:)

AB
niedziela, 11 lipca 2021, 13:55

No to Rosja na razie nie może, i nie będzie mogła przez najbliższe 10 - 15 lat. Co najmniej.

Kawka
sobota, 10 lipca 2021, 12:55

Wyślijmy im naszych mistrzów z IU , jak im zrobią fazy analityczno-koncepcyjne to nigdy nowej rakiety nie zbudują .

Fanklub Daviena i GB
sobota, 10 lipca 2021, 12:38

Najśmieszniejszy jest Kazachstan. Jak Rosjanie startują z Bajkonuru to non stop o coś protestuje, narzeka i domaga się zaprzestania. A jak Rosjanie przenoszą starty z Bajkonuru do siebie, to Kazachstan... też protestuje i domaga się utrzymania startów z Bajkonuru! :D

poniedziałek, 12 lipca 2021, 13:59

Najśmieszniejsze jest mocarstwo korzystające z kosmodromu w innym państwie :)

Tweets Space24