Polskie firmy w kosmicznej inicjatywie Trójmorza

Dokument podpisano 29 kwietnia 2026 r. podczas Szczytu Trójmorza i Forum Biznesu w Dubrowniku. Uroczystość podpisania porozumienia odbyła się z udziałem Ivana Anušicia, wicepremiera i ministra obrony Chorwacji; Harry’ego Theoharisa, wiceministra spraw zagranicznych Grecji; Marcina Przydacza, sekretarza stanu i szefa Biura Polityki Międzynarodowej Kancelarii Prezydenta RP; oraz Rastislava Chovanca, sekretarza stanu Republiki Słowackiej.

Ta wspólna inicjatywa firm z regionu Trójmorza – Chorwacji, Czech, Grecji, Polski, Słowacji i Słowenii – ma znacząco zwiększyć zdolności obserwacji Ziemi, dzięki współdzieleniu zasobów satelitarnych oraz rozwojowi interoperacyjnej infrastruktury naziemnej.

„Zaangażowanie Creotech Instruments S.A. w projekt wpisuje się w szersze działania na rzecz wzmacniania europejskiego sektora kosmicznego oraz budowy niezależnych, regionalnych kompetencji w zakresie pozyskiwania i wykorzystania danych satelitarnych, kluczowych dla bezpieczeństwa, gospodarki i zarządzania kryzysowego” - przekazała spółka Creotech w komunikacie prasowym.

Z przekazanych informacji wynika, że inicjatywa zakłada stworzenie nowego modelu współpracy państw regionu w zakresie wykorzystania danych obserwacji Ziemi. Projekt opiera się na założeniu, że satelity należące do poszczególnych krajów mogą wykonywać zobrazowania również dla innych państw członkowskich, znacząco zwiększając dostępność danych – nawet wielokrotnie dla każdego uczestnika.

W pierwszym etapie współpraca obejmie wymianę danych oraz wzajemne zlecanie zobrazowań. Kolejnym krokiem będzie integracja infrastruktury naziemnej – stacje odbiorcze w poszczególnych krajach będą mogły odbierać dane z satelitów partnerów oraz pełnić funkcję wzajemnych zabezpieczeń, zwiększając odporność całego systemu. Fakt, że większość państw Trójmorza jest członkami Europejskiej Agencji Kosmicznej, ułatwi uzyskanie interoperacyjności satelitów z różnych krajów.

„Udział w tej inicjatywie to ważny krok w kierunku budowy silnego, regionalnego ekosystemu kosmicznego. Dzięki współpracy państw Trójmorza możliwe będzie znaczące zwiększenie efektywności wykorzystania danych satelitarnych oraz rozwój zaawansowanych technologii kosmicznych w Europie Środkowo-Wschodniej. Inicjatywa konstelacji hybrydowej pokazuje, że poprzez skoordynowane działania i wspólne dzielenie się zasobami można osiągnąć efekt skali, który byłby nieosiągalny dla pojedynczych krajów” - skomentował dr hab. Grzegorz Brona, Prezes Zarządu Creotech Instruments S.A.

„Jej otwarty charakter stwarza również przestrzeń do udziału kolejnych firm i państw w następnych etapach rozwoju projektu, co – mamy nadzieję – nastąpi w najbliższej przyszłości. To nie tylko kwestia technologii, ale także bezpieczeństwa, odporności infrastrukturalnej oraz lepszego reagowania na wyzwania, takie jak zmiany klimatu czy niestabilność geopolityczna. Dla Creotech Instruments S.A. to z kolei szansa na dalsze wzmacnianie kompetencji w obszarze systemów satelitarnych oraz aktywny udział w budowie europejskich zdolności w zakresie obserwacji Ziemi” - dodał Grzegorz Brona.

List intencyjny ma charakter niewiążący i wyznacza kierunek dalszych prac nad współpracą firm sektora kosmicznego z Chorwacji, Czech, Grecji, Polski, Słowacji i Słowenii. Sygnatariusze z Dubrownika pełnią rolę inicjatorów projektu, który w kolejnych etapach będzie rozszerzany o nowych partnerów.

Poszczególne państwa reprezentowane były przez wybrane przedsiębiorstwa i organizacje sektora kosmicznego, w tym: Creotech Instruments, CloudFerro i Eycore z Polski; VZLU Aerospace, Groundcom i Czech Space Alliance z Czech; Hellenic Association of Space Industry i Geosystems Hellas z Grecji; SPACE-SI ze Słowenii; Protostar Labs z Chorwacji oraz Sab CTRL Space i Touch4IT ze Słowacji.

Członkowie inicjatywy podkreślają, że znaczenie projektu wykracza poza sektor kosmiczny. Dane satelitarne odgrywają dziś kluczową rolę w obszarach takich jak bezpieczeństwo, ochrona infrastruktury krytycznej, zarządzanie kryzysowe oraz monitorowanie zmian klimatu. Wspólna konstelacja państw Trójmorza może stać się jednym z fundamentów budowania odporności regionu w warunkach zmieniającego się otoczenia geopolitycznego.

Podpisanie dokumentu w Dubrowniku stanowi pierwszy, ale istotny krok w kierunku stworzenia regionalnego systemu satelitarnego, który może wzmocnić technologicznie i strategicznie całą Europę Środkowo-Wschodnią.

Źródło: Creotech Instruments S.A./Space24