Kanada porzuca mały łazik. Zbuduje większy pojazd na Księżyc

Celem misji łazika było zbadanie regionu południowego bieguna Księżyca i zebranie danych naukowych, które pomogą w znalezieniu lodu wodnego i umożliwią naukowcom lepsze zrozumienie Srebrnego Globu. Projekt współtworzyły ośrodki naukowe we współpracy z przemysłem.

„Rząd jest zobowiązany do ograniczenia wzrostu bieżących wydatków operacyjnych, aby dokonać inwestycji, które będą rozwijać gospodarkę i przynosić korzyści Kanadyjczykom.” - argumentuje agencja. Marzenia o Księżycu nie zostały jednak zaprzepaszczone.

Informacja o zakończeniu prac pojawiła się w momencie ogłoszenia zmian w księżycowym programie Artemis realizowanym pod egidą NASA, w którym Kanadyjska Agencja Kosmiczna (CSA) jest ważnym partnerem.

Kanadyjski pojazd dla astronautów

Środki z projektu małego łazika zostaną przesunięte na znacznie większy, umożliwiający transport cargo i wspierający badania na powierzchni Księżyca. Po raz pierwszy o kanadyjskim pomyśle na budowę pojazdu mogliśmy usłyszeć w 2023 roku. Wówczas rząd zabezpieczył 1,43 miliarda dolarów na dalszy rozwój technologii księżycowych, w tym 1,2 miliarda dolarów w perspektywie 13 lat na zaprojektowanie i budowę platformy.

„Canadian lunar utility rover” ma mieć możliwość działania na naturalnym satelicie Ziemi przez 10 lat, będąc odpornym na trudne warunki, szczególnie w trakcie nocy księżycowej (około 14 dni ziemskich). W tym czasie temperatura spada do poziomu około -173°C. W okolicach biegunów niektóre sondy badawcze zarejestrowały nawet -250°C! Pojazd będzie wyposażony w narzędzia i czujniki do wsparcia wypadów astronautów.

Przypomnijmy, że w lipcu 2025 roku CSA przyznała trzy kontrakty firmom na rozwój księżycowego pojazdu. Łączna wartość to 14,6 milionów dolarów. Nagrodzone Canadensys Aerospace Corporation, MDA Space i Mission Control przez 18 miesięcy będą prowadzić badania, których rezultatem będzie wskazanie użyteczności, rozmiaru i masy platformy.

W grudniu 2025 roku natomiast CSA przyznała 5 kontraktów o łącznej wartości 3,8 milionów dolarów. Nagrodzone ABB Inc., Bornea Dynamics Ltd., Bubble Technology Industries, Mission Control i Western University opracują koncepcje instrumentów naukowych dla pojazdu. Kanadyjczycy szacują, że lądowanie na Księżycu odbędzie się nie wcześniej niż w 2033 roku.

NASA skorzysta z kanadyjskiego pojazdu?

O „Canadian lunar utility rover” zrobiło się znów głośno po zapowiedzianych przez NASA zmianach w programie Artemis, którego celem jest powrót człowieka na Księżyc i zbudowanie tam stałej placówki badawczej. W komunikacie prasowym wskazano, że budowa infrastruktury będzie odbywać się w trzech fazach. W ostatniej wskazano na kanadyjski pojazd.

Jeśli CSA zakończy projekt dostarczeniem gotowego pojazdu na Księżyc, będzie to kolejny wkład Kanady w program Artemis. Przypomnijmy, że w zakończonej misji Artemis II - pierwszym od ponad 50 lat locie człowieka w przestrzeń okołoksiężycową - wziął udział Kanadyjczyk, Jeremy Hansen.