Indie mają nowego satelitę na orbicie. Wyniosła go rakieta GSLV

System wystartował 3 września 2026 r. o godz. 23:25 czasu polskiego z ośrodka Satish Dhawan Space Centre na wyspie Sriharikota. Około 19 minut później EOS-05 został oddzielony od trzeciego stopnia rakiety i umieszczony na zakładanej orbicie transferowej. Lot zakończył się pełnym sukcesem. Był to przy okazji już 19. start rakiety GSLV.

Obserwacja Ziemi z wysokiej orbity

EOS-05, znany również jako GISAT-1A, jest pierwszym indyjskim satelitą obserwacyjnym zaprojektowanym do prowadzenia obrazowania Ziemi z orbity geosynchronicznej. Jednostka waży około 2367 kg i została wyposażona w instrumenty multispektralne oraz hiperspektralne.

Umieszczenie satelity na wysokiej orbicie pozwala na uzyskanie stałego lub bardzo częstego pokrycia wybranego obszaru, co jest szczególnie przydatne w monitorowaniu rozległych terenów. Z przekazanych informacji wynika, że satelita ma umożliwiać ciągłą obserwację terytorium Indii. Rozdzielczość przestrzenna pozyskiwanych zobrazowań będzie wynosić, w zależności od trybu obserwacji, od około 50 do kilkuset metrów.

Dane pozyskiwane przez EOS-05 mogą być wykorzystywane zarówno na potrzeby cywilne, jak i w obszarach związanych z bezpieczeństwem i obronnością. Stała obserwacja może wspierać m.in. monitorowanie obszarów przygranicznych, infrastruktury krytycznej, zjawisk pogodowych oraz zmian środowiskowych.

Warto nadmienić, że nowy satelita zastępuje utraconą w 2021 r. jednostkę EOS-03 (GISAT-1). Tamta misja również wykorzystywała rakietę GSLV Mark 2, jednak start zakończył się niepowodzeniem wskutek problemu z trzecim stopniem systemu.

GSLV wraca do lotów

Opisany start ma również znaczenie dla samej rakiety GSLV Mark 2. Była to jej pierwsza misja od czasu wyniesienia satelity NISAR, wspólnego przedsięwzięcia NASA i ISRO, w lipcu 2025 r.

GSLV Mark 2 to trzystopniowy system nośny o wysokości około 52 metrów, przeznaczony do wynoszenia satelitów na orbity geosynchroniczne i geostacjonarne. Pierwszy stopień wykorzystuje silnik na paliwo ciekłe, wspomagany czterema silnikami na paliwo stałe, drugi stopień jest napędzany paliwem ciekłym, natomiast trzeci wykorzystuje kriogeniczny silnik, zasilany ciekłym wodorem i ciekłym tlenem.

Udany start z satelitą EOS-05 jest szczególnie istotny w kontekście problemów, z którymi ISRO mierzyło się w ostatnich miesiącach. W styczniu tego roku rakieta PSLV uległa awarii podczas lotu, w wyniku czego utracono satelitę obserwacyjnego EOS-N1 oraz 15 dodatkowych ładunków. Była to druga z rzędu nieudana misja PSLV.

ISRO planuje więcej startów orbitalnych w najbliższych miesiącach. V. Narayanan, przewodniczący indyjskiej agencji kosmicznej, poinformował, że do końca obecnego roku finansowego, przypadającego w Indiach na marzec 2027 r., z centrum Satish Dhawan Space Centre ma zostać przeprowadzonych jeszcze sześć misji.

Jedną z nich będzie wyniesienie satelity nawigacyjnego NVS-03, który poleci w kosmos na pokładzie rakiety GSLV Mark 2. Według zapowiedzi ISRO start tej misji może nastąpić już w październiku. Wśród planowanych przedsięwzięć znajduje się również pierwszy bezzałogowy lot orbitalny statku Gaganyaan. Będzie to istotny etap przygotowań Indii do rozpoczęcia załogowych misji orbitalnych. ISRO zakłada przeprowadzenie tego testu jeszcze w 2026 r.