Francuz poleci na pierwszą komercyjną stację kosmiczną

Francja wzmacnia swoją pozycję w nowej erze załogowej eksploracji kosmosu. Podczas szczytu „Wybierz Francję”, który odbył się 1 czerwca br. w Wersalu, prezydent Emmanuel Macron ogłosił porozumienie z amerykańską firmą Vast w sprawie dwóch przyszłorocznych misji załogowych z udziałem francuskich astronautów.

W jego ramach Thomas Pesquet ma polecieć na Międzynarodową Stację Kosmiczną, a Arnaud Prost na Haven-1, rozwijaną przez Vast pierwszą komercyjną stację kosmiczną. Jednocześnie firma zapowiedziała otwarcie swojej europejskiej siedziby w Paryżu.

Dla Thomasa Pesqueta będzie to już trzeci lot kosmiczny. Wcześniej przebywał na ISS podczas misji Proxima w 2016 roku oraz Alpha w 2021 roku, mając za sobą łącznie 397 dni w kosmosie i sześć spacerów kosmicznych, co daje mu europejski rekord w obu kategoriach.

Tym razem jego misja na ISS ma potrwać tylko dwa tygodnie, a na stację ma trafić za pomocą amerykańskiej rakiety Falcon 9 i kapsuły Crew Dragon firmy SpaceX. Francuski astronauta najprawdopodobniej obejmie dowództwo nad misją, co byłoby pierwszym przypadkiem, gdy nieamerykański astronauta dowodziłby amerykańską kapsułą załogową.

Z kolei dla Prosta będzie to pierwszy lot kosmiczny, lecz o jeszcze bardziej historycznym znaczeniu. Weźmie on udział w pierwszej misji załogowej na pokład pierwszej komercyjnej stacji kosmicznej Haven-1. Francuz ma polecieć jako „flight test engineer”, a najważniejszym celem dwutygodniowej misji będzie odbiór stacji na orbicie oraz przeprowadzenie kluczowych testów.

Haven-1 ma być małą, jednomodułową stacją kosmiczną o pojemności 45 m³, przeznaczoną dla czterech astronautów i misji trwających maksymalnie 30 dni. Jej wyniesienie planowane jest obecnie na 2027 r. za pomocą rakiety Falcon 9, co oznacza dwuletnie opóźnienie wobec pierwotnych planów firmy.

Stacja ma być jednak przede wszystkim demonstratorem i testem technologii na potrzeby Haven-2, czyli dziesięciokrotnie większej konstrukcji, umożliwiającej jednoczesny pobyt aż 12 osób. Jej budowa na orbicie ma rozpocząć się po 2030 r.

Stacje Haven są jednym z kilku prywatnych projektów rozwijanych w związku z planowanym wycofaniem ISS z eksploatacji około 2030 roku. NASA chce w tym czasie przesunąć ciężar swojej aktywności w stronę eksploracji Księżyca, stopniowo oddając niską orbitę okołoziemską aktorom komercyjnym. To właśnie w tę lukę chce wejść Vast, oferując dostęp do swoich stacji zarówno agencjom publicznym, jak i prywatnym firmom.

Dla samej Francji zabezpieczenie dwóch załogowych lotów kosmicznych na przyszły rok ma wartość zarówno strategiczną, jak i symboliczną. Z jednej strony, jak pisał Emmanuel Macron, „potwierdza to kosmiczne ambicje Francji”. Z drugiej, gwarantuje Paryżowi narodową obecność na orbicie oraz korzystne pozycjonowanie w erze post-ISS poprzez budowanie silnych relacji z jedną z najważniejszych firm rozwijających komercyjną infrastrukturę orbitalną.