Centrum ESA w Polsce. Decyzja jeszcze w tym tygodniu

Zapowiedź ministra Domańskiego padła podczas kongresu Impact’26, który odbywa się w dniach 13 i 14 maja w Poznaniu. W trakcie swojego wystąpienia szef resortu podkreślił, że Polska chce rozwijać własne kompetencje w obszarze technologii kosmicznych, traktując je jako jeden z kluczowych elementów przyszłego rozwoju gospodarczego i bezpieczeństwa państwa.

„Musimy myśleć ambitnie, dlatego w tym tygodniu zostanie ogłoszona decyzja o lokalizacji siedziby Europejskiej Agencji Kosmicznej w Polsce” – podkreślił minister Domański.

W ostatnich tygodniach minister finansów informował, że trwają rozmowy i negocjacje pomiędzy Ministerstwem Rozwoju i Technologii a ESA dotyczące przede wszystkim zakresu działalności centrum, jego roli w strukturze agencji oraz kwestii finansowych i lokalizacyjnych. Wskazał również, że jeżeli harmonogram zostanie utrzymany, centrum mogłoby rozpocząć działalność w połowie 2027 r.

O ulokowanie ośrodka ESA w Polsce konkurują następujące miasta: Kraków, Gdańsk, Poznań, Warszawa, Łódź, Katowice i Wrocław. Większość z tych miast przedstawiła już swoje stanowiska w tej sprawie w ostatnich miesiącach. Jednocześnie w mediach pojawiły się nieoficjalne informacje wskazujące, że największe szanse na wybór mają Warszawa oraz Kraków. Doniesienia te przekazała Polska Agencja Prasowa, powołując się na źródła związane z polskim sektorem kosmicznym.

Warto pamiętać, że ostateczną decyzję ma podjąć ESA, a nie polskie Ministerstwo Rozwoju i Technologii, które jednak aktywnie bierze udział w rozmowach, ustaleniach i negocjacjach.

ESA bierze pod uwagę wiele czynników, m.in. takich jak wielkość i ranga miasta, potencjał naukowo-akademicki (uczelnie), transport i połączenia międzynarodowe (m.in. bezpośrednie połączenia lotnicze do miast, gdzie siedzibę mają inne ośrodki ESA), sąsiedztwo siedzib znaczących firm z sektora kosmicznego czy możliwość zapewnienia dogodnych warunków życia dla zagranicznych pracowników ESA, którzy przyjechaliby tu na pewien czas wraz z rodzinami.

Za koordynację projektu odpowiada Międzyresortowy Zespół do Spraw Centrum ESA w Polsce, któremu przewodniczy minister Andrzej Domański. W jego skład wchodzą przedstawiciele kilkunastu resortów oraz instytucji publicznych, m.in. Polskiej Agencji Kosmicznej, Rządowego Centrum Bezpieczeństwa i Urzędu Komunikacji Elektronicznej. Pracami zespołu kieruje minister właściwy do spraw gospodarki.

Dyskusja na temat ośrodka Europejskiej Agencji Kosmicznej w naszym kraju jest wynikiem listu intencyjnego podpisanego podczas Rady Ministerialnej ESA w listopadzie 2025 roku w Bremie. Zgodnie z wcześniejszymi zapowiedziami, będzie on przeznaczony do rozwoju technologii o podwójnym zastosowaniu (ang. dual-use).